Het drama van Baflo

BafloOp 5 maart bepaalt de rechtbank Groningen of Alasam S. uit Benin levenslang krijgt. De 27-jarige uitgeprocedeerde asielzoeker doodde in 2001 zijn vriendin en een agent kort nadat hij had gehoord definitief terug te moeten naar zijn geboorteland.

De zaak staat bekend onder de naam ‘Baflo’, naar de plaats waar het drama zich afspeelde. Kort gezegd: Op 13 april 2011 sloeg de toen 25-jarige Alasam Samarie zijn 29-jarige vriendin Renske Hekman met een brandblusser de hersens in en schoot daarna op de vlucht bij het treinstation de 48-jarige hoofdagent Dick Haveman dood met diens dienstpistool. Een 72-jarige dorpsbewoner werd in zijn been geraakt, een 22-jarige agente kreeg een klap op haar hoofd met het pistool.

Het Openbaar Ministerie overwoog 30 jaar cel te eisen, maar koos uiteindelijk voor de eis van levenslang. In Nederland is dit ook daadwerkelijk levenslang, ondanks de publieke opinie dat ‘zo iemand al gauw weer vrij rondloopt’.
De mogelijkheid bestaat dat de rechtbank uiteindelijk kiest voor een ‘tijdelijke’ straf (mogelijk dertig jaar) danwel voor een mate van ontoerekeningsvatbaarheid, wat dan weer van invloed is op het vonnis.

De Eemsbode wijdt een uitgebreid artikel aan de zaak Baflo. Uit het zevenduizend bladzijden tellende dossier komt een man naar voren die losjes omspringt met feiten en met zijn handen. In 2006 is hij opgepakt voor mishandeling (geseponeerd) en voor winkeldiefstal, in 2009 weer omdat hij een prostituee mishandelde (niet vervolgd). Dat valt dus nog mee, nietwaar? Driemaal in acht jaar tijd, er zijn er die het bonter maken.
Hij kwam naar Nederland als asielzoeker in 2001. Hij was toen vijftien of zestien jaar. Naar eigen zeggen, mogelijk was hij zes jaar ouder. Teneinde een verblijfsvergunning te bemachtigen was hij bereid om snel te trouwen.

Tien jaar na zijn binnenkomst wordt zijn verblijfsvergunning wegens medische redenen door de Raad van State afgewezen. Alasam moet terug naar Benin. Ik wil niet ingaan op de vlotte afhandeling van de asielprocedure. De reden intrigeert mij: medisch. Niet: geweldpleging, niet: liegen, niet: winkeldiefstal, zelfs niet de politieke situatie in Benin.
De politieke situatie in Benin? Wacht even, wèlke politieke situatie?
Toen deze jongen als 15- of 16 jarige hierheen kwam, was in zijn land president Kérékou 5 jaar eerder op democratische wijze gekozen en in 2001 herkozen.

Benin stond tot 1975 bekend onder de naam Dahomey. De Republiek Dahomey werd in 1960 onafhankelijk van Frankrijk (terzijde: in de 17e eeuw verhandelde het welvarende koninkrijk Dahomey slaven aan de Europeanen).
Kérékou nam in 1967 deel aan een militaire staatsgreep en installeerde het jaar daarop een burgerpresident. In 1972 liftte hij mee op de onvrede jegens deze president en pleegde wederom een staatsgreep, waarna hij het land omvormde op socialistische basis en naar voorbeeld van China. In 1977 steunde Frankrijk een vergeefse poging het bewind van Kérékou omver te werpen.
Een economische depressie dwong hem het roer om te gooien en dat had succes. Eind 1990 is er een nieuwe grondwet, waarin de basis werd gelegd voor het nieuwe democratisch bestel. Volledige vrijheid van meningsuiting, een veelheid aan politieke partijen, kranten, radiostations en vakbonden en het vrijlaten van politieke gevangenen zetten de toon. Verbannen dissidenten keerden terug en militairen in overheidsfuncties werden vervangen door burgers.
In 1991 is hij de eerste zwarte president die terugtreedt na verkiezingen, maar in 1996 werd hij herkozen en in 2001 dus nogmaals.

In datzelfde jaar besluit een jongeman uit Benin zijn heil buiten zijn geboorteland te zoeken. De sociale situatie van Benin is slecht. Volgens de Human Development Index staat Benin op de 134e plaats in de rangorde van 174 landen (in 1998 was dat de 157e plaats). Mij is niet bekend wat de reden was voor deze jongen om zijn ouders achter te laten en in Nederland asiel aan te vragen. De Raad van State oordeelde mijns inziens terecht om hem asiel te weigeren en hem terug te sturen naar het land van herkomst. Toch is schijnbaar de angst om terug te gaan dermate groot dat hij tot moorden bereid bleek. Angst is een niet te onderschatten emotie die grenst aan wanhoop. Maar wellicht ook was het frustratie, geen angst. Of ‘gewoon’ boosheid. Of simpel onwil. Of medicijngebruik. Het maakt het drama echter niet minder. De reden doet er weinig toe. Iemand uit Benin komt ons land in en niet met de intentie om een positieve bijdrage aan onze samenleving te geven.

Het probleem ligt ook in onze eigen beleidsregels. Wanneer onze overheid het niet zover laat komen dat mensen, die hun geluk elders willen zoeken, binnen onze landsgrenzen zondermeer welkom denken te zijn, hebben we stukken minder problemen met opvangen, onderhouden, procederen, uitzetten, rechtszaken e.d.
Daarbij,  het franstalige Benin is een voormalige kolonie van Frankrijk, ligt het niet voor de hand dat mensen dáárheen gaan in plaats van Nederland. Zijn wij wellicht te soepel?

Opmerkelijk zijn de laatste zinnen van het artikel in de Eemsbode:
“Alasam S. zegt medicatietrouw te zijn geweest. Derhalve zijn in zijn woning 600 pillen gevonden.”
Zeshonderd pillen. Welke arts schrijft dergelijke hoeveelheden voor? Gaat het om kosten in de gezondheidszorg, dan is hier nog wat te besparen. Maar wat de essentie van de zinnen lijkt te zijn, ‘Alasam is medicatietrouw’. Volgens mij, als je ‘medicatie’ netjes inneemt, bouw je geen voorraad op van zeshonderd pillen.

Het drama van Baflo biedt heel veel stof tot overdenken.

http://www.eemsbode.nl/nieuws/12846/proces-alasam-s-over-moorddoodslag-in-baflo-vandaag-strafeis/

http://www.elsevier.nl/Nederland/blogs/2013/2/De-loden-last-van-levenslang-1176700W

Advertenties